Natuurfotograaf Martin Dellicour over de Nikon Z 7II en de Nikkor 70-200MM F/2.8 VR S: "Ik vind in de Z 7II alles terug wat mij bij de D850 verleid heeft."

Natuurfotograaf en videomaker Martin Dellicour groeide op in een klein Ardens gehucht in de vallei van de Aisne. Hij heeft de natuur in heel Europa verkend, maar hij blijft gehecht aan zijn Ardense roots en brengt de schoonheid van deze regio graag in beeld.

Martin is in 2019 overgestapt van zijn vertrouwde Nikon D850 naar de Nikon Z 6, een spiegelloze systeemcamera. "Ik heb lang getwijfeld", zegt Martin. "Ik las heel tegenstrijdige opmerkingen over de prestaties van de nieuwe systeemcamera's, en ik was uitermate tevreden over de D850, een body die ik perfect in de vingers had. Maar toen kreeg ik de kans om de Z 6 en de Z 7 te proberen, en sindsdien gebruik ik de Z 6 – inmiddels is dat al twee jaar."

EVEN WENNEN

Martin verhult niet dat hij zich wat moest aanpassen aan de nieuwe camera. "De menu's vertonen de vertrouwde ergonomie van Nikon. Het was vooral wennen aan de nieuwe vorm van de body, die compacter is. Het duurde ook even voor ik 'een oogje had' voor de nieuwe elektronische zoeker."

"In het begin was ik een beetje uit mijn comfortzone, maar na een tijdje vond ik mijn weg en ontdekte ik de voordelen van deze camera's voor wildlife-fotografie: een lichte en compacte body, uitstekende prestaties bij weinig licht, ingebouwde beeldstabilisatie zodat ik opnames met veel lagere sluitertijden of uit de hand kan maken, en vooral een volledig geruisloze opnamemodus: dat is een revolutie. En vanuit creatief oogpunt: de mogelijkheid om rechtstreeks in de zoeker het resultaat van instellingen zoals belichting, contrast en beeldstijlen te zien."

Naast foto's maakt Martin ook veel video's. Ook op dit vlak was de overstap een verbetering. "Ik vond DSLR's wat beperkend voor bewegend beeld. Ze misten flexibiliteit, en daarom gebruikte ik voor mijn professionele producties  een specifieke videocamera . Met de Z6 veranderde dat alles. Dankzij de optie om onbewerkte raw-video op te nemen, kan ik de cinematografische look krijgen die ik wens."

DE Z 7II: VEEL VERBETERINGEN

Martin heeft nog steeds zijn D850, maar geeft toe dat hij die steeds minder gebruikt voor wildlife. Onlangs had hij de kans om de nieuwe Z 7II uit te proberen, die hij kon vergelijken met zijn Z 6 en zijn D850. "De Z 7II biedt uiteraard heel wat verbeteringen op het gebied van ergonomie tegenover de D850. Tegenover de Z 6 heb ik het gevoel dat de autonomie verbeterd is. Dat is echt een pluspunt, want in het veld kan ik niet zomaar accu's opladen. De Z 7II heeft twee sleuven voor geheugenkaarten, zodat je meteen een back-up kan maken voor extra veiligheid, of de ene kaart kunt selecteren voor foto's en de andere voor video."

Nog een groot voordeel van Z 7II voor Martin is de resolutie van de sensor: 45,7 MP in plaats van 24,5 MP voor de Z 6. "Om wilde dieren te fotograferen is zo'n hoge resolutie erg interessant, maar vaak ben je dan beperkt inzake de hoogste bruikbare gevoeligheid of de snelheid van reeksopnames in burst-modus. Maar hier, met de Z 7II, merk ik dat je zonder probleem naar ISO 6.400 of ISO 8.000 kunt gaan met behoud van de beeldkwaliteit. En ondanks zijn hogere resolutie heeft de Z 7II dezelfde burst-snelheid als mijn Z 6, wat erg handig is voor het fotograferen van vogels in vlucht. De burstsnelheid van de Z 6II is nog hoger, maar ik vind die van de Z 7II al ruim voldoende, zeker voor een sensor met 45,7 MP."

De ingebouwde beeldstabilisatie in de Z 7II staat volgens Martin garant voor haarscherpe beelden. Verder merkte Martin vooral verbeteringen bij de autofocus, met nieuwe autofocusmodi en een superieure onderwerpdetectie. "Ik vind in de Z 7II eigenlijk alles terug wat mij bij de D850 verleid heeft. Het is een camera die perfect geschikt is voor wildlife-fotografie."

Ook de optie om een externe accu te gebruiken trok de aandacht van Martin. "Dat vind ik echt een geweldige nieuwe optie. Ik zit vaak lange periodes in een schuilhut, en een externe accu helpt dan enorm. Ik kan de camera ingeschakeld laten, zodat ik geen seconde verlies als er een dier voor de lens komt. Het neemt de stress weg dat ik moet letten op hoe lang mijn batterij nog meegaat. Zo kan ik me echt concentreren op de essentie."

SNELLE FOCUS

Volgens Martin is scherpstellen een van de moeilijkste aspecten aan wildlife- en vogelfotografie. "Zeker als de achtergrond erg druk is, heeft een autofocus het soms moeilijk. Ik beschouw de autofocus in mijn camera als een assistent: hij helpt me bij mijn werk, maar ik moet altijd zelf kunnen reageren om het focuspunt dat de camera heeft geselecteerd, te corrigeren. Ik ben wel eens gefrustreerd wanneer ik een opname mis omwille van de autofocus, maar anderzijds ben ik blij dat voor scherpstellen ook de behendigheid van de fotograaf nodig blijft."

Martin heeft twee favoriete autofocusmodi. Voor relatief statische onderwerpen, wanneer hij een sfeer wil oproepen door een dier in een landschap of in zijn omgeving te fotograferen, gebruikt hij Enkelpunts AF. "De autofocus is dan perfect afgestemd op mijn wens, en ik kan het focuspunt verplaatsen met de joystick terwijl ik mijn oog voor de zoeker houd. Als de body zich op de grond, in een schuilhut of onder een net bevindt, kan ik het selectiepunt ook wijzigen met het aanraakscherm. "

Enkelpunts AF is een zeer efficiënte modus, maar vergt meer tussenkomst van de fotograaf. Om vogels in vlucht te fotograferen, verkiest Martin daarom Automatisch Veld-AF. Daarbij detecteert de camera automatisch het onderwerp en selecteert het scherpstelpunt. "De Z 7II reageert dan snel genoeg om het onderwerp vast te leggen zolang er voldoende contrast is met de achtergrond", zegt Martin. "Automatisch Veld-AF levert doorgaans goede resultaten. Alleen wanneer de scherpstelling op een veraf gelegen onderwerp ligt, is het soms lastiger om deze terug te brengen naar een onderwerp op de voorgrond."

Voor het type fotografie dat hij beoefent, heeft Martin de automatische oogherkenning voor dieren niet nodig. "Die is effectief bij close-ups, maar als je zoals ik van ver fotografeert riskeer je dan dat de scherpstelling op het lichaam, een vleugel of de staart valt."

Ook de eerste paar videotests die Martin deed mochten er zijn: AF-tracking, interne stabilisatie, N-Log, ... De framerate van 50 fps in 4K is echt een voordeel, en dat miste ik op de Z 6." Een uitgebreide test met de Z 7II in combinatie met de Atomos Ninja V volgt later. Dankzij de laatste firmware 1.10 biedt de Z 7II nu immers ook RAW-uitvoer, en dan levert een buitengewoon werkcomfort met een grote flexibiliteit in de nabewerking.

EEN TAS VOL OBJECTIEVEN

Martin heeft een mooie collectie Nikkor-objectieven. Bij natuurfotografie lopen de vereisten aan het objectief immers behoorlijk uiteen. Voor landschap- en omgevingsbeelden heeft hij meestal een 24-70 mm F/2.8 en 70-200 mm F2/8 bij zich. "Deze twee objectieven zijn zeer complementair en veelzijdig. Ze laten me toe om zowel het landschap te laten schitteren als een dier in deze omgeving te portretteren."

Martin gebruikt ook 20mm F/2.8 om de bomen in een bos er erg indrukwekkend uit te laten zien. Voor macro-opnames heeft hij een 105mm F/2.8. "Dat is een uitstekende lens met een bijzondere mooie lichtbehandeling. Ik gebruik ze soms voor portretten." Verder bezit Martin nog een onmisbaar objectief: de 600mm F4 VR. "Die is zwaar en omvangrijk, maar uitzonderlijk scherp. Die lange brandpuntsafstand is voor mij essentieel om wilde dieren te fotograferen zonder ze te verstoren. Ik neem ze al tien jaar overal mee naartoe."

DE 70-200MM F/2.8 VR S: EEN REVELATIE

Enkele weken geleden kon Martin ook de nieuwe Nikkor 70-200MM F/2.8 VR S in het veld uitproberen. "Dat is werkelijk een uitstekend objectief! Het heeft ongeveer dezelfde afmetingen en weegt ongeveer evenveel als de voorganger. Het is solide en dat is wat ik nodig heb in het veld. Het ligt goed in de hand en is stabiel, zodat ik spontaan, zonder statief kan werken. Ik heb nog niet alle opties helemaal onder de knie, maar er zijn een paar goed geplaatste functieknoppen die helpen bij de bediening zonder dat je je hand moet verplaatsen. Als het gaat over afbeeldingskwaliteit kan ik er niets op aanmerken. Maar wat me het meest overtuigd heeft is de snelheid van de autofocus. Die is volledig stil en betrouwbaar, zelfs bij onderwerpen met weinig contrast."

Martin kon de nieuwe Nikkor 70-200MM F/2.8 VR S goed vergelijken met zijn bestaande Nikkor F 70-200mm F/2.8E. "De Z-versie levert opnames van onberispelijke kwaliteit en zonder de minieme gebreken van de vorige versie, zoals de meer uitgesproken lichtafval. Ik vond de Z nog responsiever en stiller, en dat terwijl de E-versie op dat vlak al erg goed presteert. De beeldstabilisatie in het objectief in combinatie met de beeldstabilisatie in de Z 7II werkt erg indrukwekkend. Ik heb foto's gemaakt op 200 mm aan 1/15 sec, uit de vrije hand, perfect scherp. Ik heb Nikons 70-200mm objectieven altijd erg krachtig gevonden, en deze nieuwe versie bevestigt mijn grote liefde. Oh ja, en de minimale opnameafstand is iets kleiner op de Z."

HAARSCHERPE TELECONVERTERS

Martin gebruikte ook de Z Teleconverter TC-1.4x en TC-2.0x samen met de 70-200MM F/2.8 VR S. "Mijn eerdere ervaring met de oudere teleconverters was dubbel. De 1.4x behield de optische kwaliteiten van de lens, maar met de 2x verdubbelaar verloor je wat scherpte in het beeld en vooral snelheid bij de autofocus. Ik was dus erg benieuwd naar het resultaat van deze combinatie, en om te zien of de 70-200MM F/2.8 VR S een echt alles-in-één objectief kan worden voor de wildlifefotograaf."

"Met beide nieuwe teleconverters blijft de scherpte echt uitstekend. Ik heb het gevoel dat er geen merkbaar verlies aan scherpte in de beelden is. Eerlijk gezegd had ik niet verwacht deze kwaliteit te behouden met een teleconverter. In bepaalde omstandigheden, bijvoorbeeld weinig licht, heeft een teleconverter een impact op de responsiviteit van de autofocus – dat is logisch, maar het blijft beperkt. In de meeste gevallen vergat ik dat er een teleconverter op de camera stond."

Met een teleconverter verlies je natuurlijk één of twee stops (F/2.8 wordt dan F/4 of F/5.6, afhankelijk van de teleconverter), maar met de gevoeligheid en beeldstabilisatie van huidige camera's is dat geen probleem meer, zegt Martin. "De 70-200MM F/2.8 VR S met de TC-2.0x werkt dan als een 140-400mm F5.6. De achtergrondonscherpte (bokeh) op 400mm en F5.6 is erg mooi. Een diafragma van F/5.6 lijkt misschien krap voor natuurfotografie, waar je vaak moeilijke lichtomstandigheden hebt. Maar dankzij de beeldstabilisatie en de hogere bruikbare ISO's van de Z 7II gaat die redenering dat niet meer op; je kan immers met langere sluitertijden of hogere gevoeligheden werken zonder kwaliteitsverlies. En het comfort wordt er alleen maar beter op: met een lens van dit formaat kon ik de meeste van mijn testfoto's uit de hand maken."

HET LUKT NIET ZONDER GEDULD

Wie wilde dieren en vooral vogels wil fotograferen, heeft volgens Martin vooral geduld en doorzettingsvermogen nodig. "Door de gewoonten van vogels te kennen, te weten waar ze op verschillende tijdstippen van het jaar te zien zijn, kun je er op het juiste moment zijn en meer kansen op een goede foto hebben. Maar niets is zeker. Dat maakt het ook zo spannend! Het belangrijkste is dat je volledig voorbereid bent voor wanneer de gelegenheid zich voordoet."

Daarom raadt Martin aan om zoveel mogelijk te oefenen voordat je het veld intrekt. "Als je eenmaal de juiste instellingen hebt ontdekt, en de bediening van je camera in je vingers hebt, kun je heel efficiënt werken. Zo vermijd je teleurstellingen."

Ook kalmte en discretie zijn essentiële eigenschappen voor een natuurfotograaf, die zo goed mogelijk in het landschap moet opgaan. "Ik besteed meestal veel tijd aan het observeren van vogels voordat ik er foto's van maak. De uitdaging is om hun gewoonten en gedragingen te begrijpen, en hun relatie met de omgeving waarin we ons bevinden. Zo kom ik te weten wat hun vliegbanen zijn, op welke takjes ze graag gaan zitten, en kan ik anticiperen op wat ze gaan doen."

TIPS VOOR BEGINNERS

Digitale technologie laat je toe om veel foto's te maken, en dat vindt Martin een geweldige kans om zo veel mogelijk te proberen, fouten te maken en je techniek te verfijnen door te kijken wat werkt en wat niet. "Er is geen mirakelrecept of één instelling voor alle situaties, want elke situatie is uniek. Uit ervaring zou ik zeggen dat – aangezien vogels meestal heel snel bewegen– het helpt om de sluitersnelheid hoog te houden. Voor een vogel in vlucht is 1/2.500 of 1/3.200s een minimum. Tenzij het doel natuurlijk is om 'mee te trekken'. In dat geval werk je juist met lagere snelheden, afhankelijk van het effect dat je wil bereiken.

Beginners kunnen best aan de rand van water zoals een meer, rivier of vijver proberen. "Dat zijn meestal open plaatsen waar vogels samenkomen. Het is een terrein waar je veel technieken kunt uitproberen: een close-up van een vogel die boven het water hangt, vogels in de vlucht, vogels in een pose of vissende houding… Probeer jezelf zo te positioneren dat de dieren van opzij of langs achter verlicht worden, en doe je voordeel met reflecties in het water."

"En de gouden regel: probeer, test, wees niet bang om mislukte foto's te maken als er in de reeks één goede zit. En vooral: heb altijd het grootste respect voor de gefotografeerde vogels en hun omgeving. Een natuurfotograaf moet zich voorbeeldig gedragen."

MARTIN DELLICOUR OVER DE NIKON Z 7II EN DE NIKKOR 70-200MM F/2.8 VR S

• "Ik vind in de Z 7II alles terug wat mij bij de D850 verleid heeft."
• "Met de Z 7II merk ik dat je zonder probleem naar ISO 6.400 of ISO 8.000 kunt gaan met behoud van de beeldkwaliteit."
• "Wat me het meest overtuigd heeft is de snelheid van de autofocus. Die is volledig stil en betrouwbaar, zelfs bij onderwerpen met weinig contrast."
• "Ik heb Nikons 70-200mm objectieven altijd erg krachtig gevonden, en deze nieuwe versie bevestigt mijn grote liefde."
• "In de meeste gevallen vergat ik dat er een teleconverter op de camera stond."